Bệnh thường bắt đầu một bên tai (80 – 85%), có thể cả 2 tai (15 – 20%). Triệu chứng đầu tiên của bệnh điếc đột ngột là ù một bên tai rồi nhanh chóng dẫn đến nghe kém, điếc hẳn và có thể điếc đặc. Điếc đột ngột chiếm tỷ lệ 5 – 10 ca/100.000 người, ước tính một năm có khoảng 15.000 ca điếc đột ngột mới trên thế giới.
Định nghĩa:
• Điếc đột ngột là điếc tiếp nhận từ 30dB (đề xi ben) trở lên, ít nhất ở 3 tần số liên tiếp, mới xuất hiện trong vòng 3 ngày.
• Điếc đột ngột là điếc tai trong, xảy ra đột ngột như một tiếng sét đánh giữa trời quang mây tạnh. Điếc thường xảy ra ở một tai, biểu hiện như ù tai, chóng mặt.
. Triệu chứng lâm sàng
• Ù tai: người bệnh càm giác tai có tiếng ù, đồng thời nghe kém.
• Chóng mặt: người bệnh có cảm giác mất thăng bằng, hay chóng mặt.
• Cảm giác đầy tai: người bệnh cảm giác như đút nút tai.
• Thính lực đồ: thính lực giảm trên 30 dB ở tai bệnh.
Điếc đột ngột gây ảnh hưởng rất nhiều đến đời sống sinh hoạt và giao tiếp của con người. Nguyên nhân chính gây ra bệnh chưa được xác định, có thể do nhiều tác nhân:
– Siêu vi trùng trong các bệnh quai bị, sởi, cúm…
– Rối loạn vi tuần hoàn tai trong.
– Do bệnh tự miễn, khối u thần kinh thính giác, nhiễm độc thuốc hoặc uống rượu, hút thuốc thường xuyên.
– Do căng thẳng thần kinh, stress kéo dài, làm việc trong môi trường ồn lớn và kéo dài.
– Ảnh hưởng của bệnh đái tháo đường, tăng huyết áp, biến chứng của cảm cúm, sốt siêu vi.
– Bị ngã, chấn thương thần kinh thính giác cũng có thể là nguyên nhân gây bệnh.
Bệnh nhân vị điếc đột ngột là do hẹp hoặc co thắt mạch máu nuôi thần kinh tai trong gây thiếu máu nuôi thần kinh thính giác, tế bào thần kinh thính giác bị thiếu oxy rất dễ bị tổn thương, thậm chí bị hủy diệt hoàn toàn. Thời gian chịu đựng tình trạng thiếu oxy của các tế bào thính giác rất ngắn, những tế bào này khi đã hỏng thì không thể hồi phục. Thực ra, nguyên nhân điếc đột ngột rất phức tạp, nhiều trường hợp để tìm được nguyên nhân cần có sự phối hợp của nhiều chuyên khoa như Tai mũi họng, Nội khoa, Tim mạch, Thần kinh, Huyết học, Nội tiết, Dị ứng…
Điều trị càng sớm, hiệu quả càng cao. Nếu điều trị trong 24 giờ đầu, thính lực có thể hồi phục hoàn toàn, nếu điều trị ngay trong tuần đầu, khả năng khỏi trên 85%. Sau một tuần chỉ còn khoảng 25%, còn nếu chậm trễ sau 3 tuần có thể điếc vĩnh viễn.
Do điếc xảy ra đột ngột, nguyên nhân không rõ ràng, không có triệu chứng báo trước nên đa phần bệnh nhân tới bệnh viện muộn khiến việc điều trị gặp nhiều khó khăn. Do việc xác định nguyên nhân khó khăn nên việc điều trị điếc đột ngột chủ yếu là điều trị triệu chứng.
Điều trị triệu chứng:
– Dùng các thuốc giãn mạch, tăng cường lưu thông máu.
– Dùng thuốc làm tăng cường oxy đến ốc tai, thở oxy cao áp.
– Dùng thuốc kháng viêm corticoides, chống phù nề mê nhĩ.
– Dùng thuốc an thần, nghỉ ngơi.
– Dùng vitamin nhóm B liều cao.
Điều trị nguyên nhân: Bác sỹ sẽ tìm nguyên nhân của bệnh để điều trị căn nguyên. Tuy nhiên chỉ có khoảng 10% các trường hợp bị điếc đột ngột xác định được nguyên nhân gây bệnh.
Bất kỳ ai cũng cần phòng bệnh điếc đột ngột.
Để phòng tránh bệnh điếc đột ngột, bạn cần tuyệt đối không để bị chấn thương ở vùng đầu (tai); không lấy ráy tai bằng dụng cụ chung hoặc đưa vật lạ vào tai vì dễ gây viêm nhiễm và tổn thương cho tai; Tránh stress, cần có chế độ nghỉ ngơi, thư giãn hợp lý; tránh những nơi có tiếng ồn lớn; Hạn chế nghe nhạc bằng tai nghe để kiểm soát âm thanh.
Mọi người cần chủ động phòng bệnh điếc đột ngột
Giữ gìn sức khỏe khi thời tiết thay đổi, mang khẩu trang có hoạt tính bảo vệ khi ra đường, tránh những nơi có nguy cơ dễ lây bệnh siêu vi; Ăn uống đủ dưỡng chất, đảm bảo vệ sinh thực phẩm, hạn chế rượu, bia, thuốc lá… cũng là những việc cần thiết phải làm để bảo vệ thính giác của bạn. Khi phát hiện mắc bệnh, người bệnh phải đến bệnh viện chuyên khoa Tai Mũi Họng trong vòng 24 giờ để việc điều trị đạt kết quả tốt hơn.
Những người bị bệnh nội khoa (tim mạch, đái tháo đường, huyết áp, tĩnh mạch…), các bệnh viêm nhiễm siêu vi nên điều trị tích cực và nghỉ ngơi. Không dùng các chất độc hại (thuốc lá, rượu bia, chất kích thích…).
Chúng ta cũng cần tránh không để những trạng thái cảm xúc lên quá mức (giận dữ, bực tức…), tránh làm việc trong tiếng ồn lớn quá nhiều. Khi làm việc căng thẳng, đang bị bệnh nhiễm siêu vi hay vừa trải qua cú sốc tình cảm… mà bị ù tai (có người kèm theo chóng mặt), giảm thính lực đột ngột thì phải đến bệnh viện càng sớm càng tốt để bác sỹ chẩn đoán và đưa ra phương pháp điều trị phù hợp.
ThS.Bùi Đức Nghĩa - Khoa Tai- Mũi- Họng